Bas Joustra

Je hebt eigenlijk weinig te klagen. Een goede baan of een gezond bedrijf. Een prima inkomen. Een fijn gezin, kinderen die lekker gaan en vrienden om je heen. Misschien een mooi huis, een paar keer per jaar op vakantie en voldoende vrijheid om leuke dingen te doen.

Het leven dat je ooit voor ogen had, is voor een belangrijk deel gelukt. En toch knaagt er iets. Niet iedere dag. Maar regelmatig genoeg om te weten dat het er zit.

Is dit wat ik de komende tien of twintig jaar wil blijven doen?

Een keuze van twintig jaar geleden

Veel veertigers hebben hun leven behoorlijk logisch opgebouwd. Studie, eerste baan, volgende stap, meer verantwoordelijkheid. Of je begon voor jezelf, kreeg klanten, nam mensen aan en bouwde een succesvol bedrijf.

Ooit koos je die richting bewust. En waarschijnlijk was het op dat moment ook gewoon een goede keuze. Maar degene die die keuze maakte, was jij van tien, vijftien of twintig jaar geleden. En daar zit een interessante vraag: past de keuze van toen nog bij de persoon die je nu bent?

We vinden het heel normaal dat onze smaak, relaties, interesses en kijk op het leven veranderen. Maar als het over werk gaat, blijven we soms opvallend lang vasthouden aan een oude keuze. Zeker wanneer die keuze succesvol is geweest. Want waarom zou je iets veranderen wat aan de buitenkant prima werkt?

Als succes langzaam energie gaat kosten

Toch zie ik het bij ondernemers en professionals. Ze functioneren nog prima. Ze verdienen goed. Niemand om hen heen ziet direct een probleem. Maar zelf voelen ze dat de energie eruit loopt. Minder zin in maandag. Minder enthousiasme. Sneller geïrriteerd. Vermoeid thuiskomen. Steeds meer behoefte aan vakantie of tijd voor jezelf. Soms stressklachten of uiteindelijk zelfs een burn-out.

Niet altijd omdat je te veel doet. Soms ook omdat je al te lang iets doet wat eigenlijk niet meer bij je past.

En het lastige is: hoe langer je ergens in zit, hoe groter de consequenties van verandering lijken. Je hebt een compagnon. Personeel. Een goed salaris. Een hypotheek. Een gezin. Verantwoordelijkheden. Dus blijf je nog maar even zitten.

Maar blijven is óók een keuze. En ook die keuze heeft een prijs.

Je bent veel minder uniek dan je denkt

We kunnen onze eigen situatie behoorlijk bijzonder maken. Bij mij ligt het ingewikkelder. Mijn compagnon begrijpt dit nooit. Mijn werkgever kan niet zonder mij. Thuis zitten ze echt niet te wachten op mijn onrust.

Maar niemand van ons is zo uniek als we soms denken. We zijn in de basis allemaal mensen met ongeveer dezelfde behoeften, angsten en verlangens. Alleen zijn we door karakter, opvoeding, kansen, tegenslagen en simpelweg het lot allemaal nét anders gevormd.

Dat vind ik eigenlijk een geruststellende gedachte. Want bijna iedere keer wanneer iemand eindelijk hardop uitspreekt wat hem of haar werkelijk bezighoudt, gebeurt er iets bijzonders: anderen herkennen er iets van zichzelf in.

Je compagnon heeft misschien óók wel eens nagedacht over de toekomst. Je collega twijfelt misschien net zo goed. En je partner heeft waarschijnlijk allang gemerkt dat er iets speelt. Wat in je eigen hoofd enorm en ingewikkeld kan worden, wordt vaak kleiner zodra het op tafel ligt.

Je hoeft niet meteen je leven om te gooien

Veranderen betekent niet automatisch ontslag nemen, je bedrijf verkopen of opnieuw beginnen. De eerste stap is veel kleiner: eerlijk onderzoeken waar je nog energie van krijgt en waar niet meer.

Wat zou je willen behouden? Waar zou je minder van willen? Waar verlang je eigenlijk al jaren naar? En misschien nog belangrijker: welk gesprek stel je steeds uit?

Met je compagnon. Met je werkgever. Thuis.

Dat gesprek hoeft helemaal niet te beginnen met een oplossing. “Ik weet nog niet precies wat ik wil, maar ik merk dat dit niet meer helemaal bij mij past. En daar wil ik eens eerlijk over praten.”

Dat is soms al genoeg om beweging te creëren.

Van onrust naar keuzes

Dat is ook wat ik vaak zie gebeuren in mijn gesprekken. Mensen komen niet altijd binnen met een duidelijke vraag. Soms is er vooral onrust. Vermoeidheid. Twijfel. Een hoofd vol gedachten en het gevoel dat er iets moet veranderen, zonder precies te weten wat.

Door het uit te spreken, uit elkaar te trekken en eerlijk te kijken naar wat werkelijk belangrijk is, ontstaat er overzicht. En vanuit dat overzicht worden keuzes ineens minder groot.

Soms betekent dat stoppen of afscheid nemen. Maar net zo vaak betekent het juist iets aanpassen: een andere rol, minder verantwoordelijkheid, meer ruimte, betere afspraken of eindelijk een grens trekken die al jaren nodig was.

Het doel is voor mij niet dat iemand zijn leven radicaal omgooit. Het doel is dat iemand keuzes maakt die weer passen. En wat ik daarna vaak zie, is eigenlijk veel belangrijker: meer rust, minder stress en vooral weer meer plezier.

Misschien hoeft er niet méér bij

Rond je veertigste heb je vaak jarenlang gebouwd. Aan je carrière. Je bedrijf. Je gezin. Je huis. Je financiële positie. We zijn gewend geraakt om bij onrust te denken dat er iets nieuws bij moet. Een nieuwe uitdaging. Een groter doel. Een volgend succes.

Maar misschien zit de volgende stap helemaal niet in méér. Misschien zit hij juist in beter kiezen wat je wilt houden — en durven loslaten wat niet meer bij je past.

De keuze is uiteindelijk van jou. Maar je hoeft hem niet alleen te maken.

Want misschien is er helemaal niets mis met het leven dat je hebt opgebouwd.

Misschien ben jij gewoon veranderd.

En mag het leven dat je ooit hebt opgebouwd nu weer een beetje met je meebewegen.